Aşırı ekran zamanı herkeste göz tansiyonunu (glokomu) kesin şekilde doğrudan artıran tek bir neden olarak görülmez; ancak ekranın gözde yarattığı asıl sorunlar, özellikle uzun süre “yakın odak” gerektiren kullanımda, rahatsız edici hale gelebilir. Bu durum çoğunlukla dijital göz yorgunluğu ve buna bağlı şikâyetlerle kendini gösterir. Uzun süre ekrana bakınca göz kırpma azalır ve gözyaşı filmi […]

Uyku kalitesini bozan gürültü zararlı mı? Evet, çünkü ses kirliliği yalnızca rahatsız edici bir durum değildir. Gürültü, sinir sistemini tetikleyerek daha sık uyanmaya ve derin uyku evrelerinin azalmasına yol açabilir. Bunun sonucunda hem stres seviyesi yükselir hem de ertesi gün odak kurmak zorlaşır. Ses kirliliği stresi artırma eğilimindedir. Gürültüye uzun süre maruz kalınca stres hormonları […]

Temizlikte koku “rahatsız etmiyor” gibi görünse bile solunursa zararlı etkiler yapabilir. Özellikle parfümlü spreyler ve bazı temizlik ürünleri kapalı, iyi havalanmayan alanlarda buhar ve uçucu bileşikler çıkarır; boğazda yanma, öksürük, hapşırma, nefes darlığı ya da hırıltı gibi şikayetler başlarsa bu hoş koku değil, tahriş belirtisidir. Hoş koku ile tahriş belirtisi zıtlığını anlamanın en pratik yolu […]

Hızlı nefes almak çoğu zaman yaşamı tehdit etmez. Kişi ihtiyacından hızlı ve/veya derin nefes alınca kanda karbondioksit seviyesi düşer ve buna bağlı olarak baş dönmesi, ellerde ya da ayaklarda karıncalanma, nefes darlığı hissi, göğüste sıkışma, hava açlığı, çarpıntı, terleme, titreme ve kas spazmları gibi belirtiler kısa sürede ortaya çıkabilir. Hiperventilasyon belirtileri daha çok “nefesin kontrolsüz […]

Sosyal medya duyguları tek yönlü azaltmaz ya da artırmaz; etkiler genelde dolaylıdır ve zıt mekanizmalar birlikte çalışır. Bir yandan hızlı bilgi erişimi ve kendini ifade etme iyi oluşu destekleyebilir, diğer yandan döngüsel karşılaştırma insanın yetersiz ve yargılanmış hissetmesini tetikleyerek kaygı ve depresyon gibi olumsuz duyguları artırabilir. Bu zıt etkinin gerçek sosyal destekle nasıl ters yönde […]

Kas gevşetici veya ağrı kesicileri gereksiz kullanmak zararlı olabilir. Kısa süreli rahatlama sağlasa da bazı kişilerde uzun vadede uyku hali ve sersemlik, reflekslerde ve dikkatte azalma gibi etkiler gündelik hayatı zorlaştırabilir. Bunun yanında baş ağrısı, alerjik döküntü ya da kurdeşen gibi reaksiyonlar görülebilir ve bazı kas gevşetici türlerinde fiziksel ya da psikolojik bağımlılık eğilimi ortaya […]

Dopamin ödül döngüsü bağımlılığı güçlendirir mi? sorusunun kısa cevabı, evet, bazı durumlarda güçlendirir; ama dopamin döngüsü tek başına otomatik olarak bir bağımlılık yaratmaz. Beyin, yoğun haz ya da hızlı ödül veren uyaranları tekrarladıkça ödül sistemini öğrenir ve bu döngüyü daha sık aramaya yatkın hale gelir. Zararlı uyarandan iyileştirici alışkanlığa geçmek zor görünür, çünkü dengesizlik genelde […]

Egzersizde “aşırı hızlı isınma” mı zararlı olur?: yetersiz ısınma ile zıt aşırı yükte risk nasıl belirlenir? sorusunun kısa cevabı evet, zararlı olabilir. Yetersiz ısınma daha çok verimsiz teknik ve kas ile eklem-baglarda zorlanma kaynaklı yaralanma riskini artırırken, aşırı hızlı ya da çok yoğun ısınma vücut ısısını gereksiz hızla yükseltip terlemeyi artırabilir. Bu da sıvı ve […]

Aşırı terlemek zararlı mı? Sorunun kısa cevabı, tek başına terlemenin her zaman tehlikeli olmadığıdır. Sıcak havada ya da spor sırasında kısa süreli terleme, su ve normal beslenmeyle çoğu kişide sorun çıkarmaz. Ama terle birlikte sodyum ve klorür gibi elektrolitler de azalırsa, vücut dengesi bozulabilir ve bu durum halsizlik, güçsüzlük ve kas krampı gibi belirtilerle kendini […]

Çene kötü alışkanlıkları bruksizmi artırır mı? sorusunun yanıtı genelde evettir. Gün içinde farkında olmadan dişleri sıkmak, dudak-dil çene kaslarını sürekli meşgul edecek şekilde alışkanlık yapmak ve uzun süre sakız çiğnemek çene kaslarını daha sık çalıştırır. Bu da bruksizm riskini artırabilir, özellikle de diş kapanışı ile çene ekleminin (TME) zorlanması eşlik ediyorsa. Gündüz stresin gece diş […]