Diş Telinde Ağrı Normal mi?

Diş telinin takılmasından veya ayarlanmasından sonra birkaç dişe yayılan, künt baskı biçimindeki ve çiğnerken artan ağrı çoğu zaman normal uyum sürecine uyar. Ağrı tek bir dişte toplanıyorsa, o dişe dokununca ya da dikey yönde ısırınca artıyorsa tel hassasiyetinden farklı değerlendirilir. Sıcak veya soğuk ortadan kalktıktan sonra dakikalarca süren ağrı da dişin iç dokusundaki bir sorunu düşündürür.

Ağrının günler içinde azalması beklenir, giderek şiddetlenmesi veya beklenen sürede hafiflememesi telin, braketin ya da dişin ayrıca incelenmesini gerektirir. Diş etinde kabarcık, akıntı, ağızda kötü tat veya şişlik de yalnızca tel basıncını düşündürmez.

İlk Günlerdeki Ağrının Yayılımı

İlk takma ya da ayarlamadan sonra başlayan ortodontik ağrı genellikle aynı bölgedeki birkaç dişte hissedilir. Tek bir noktaya saplanmak yerine künt bir baskı oluşturur, sert yiyeceği ısırmak, dişleri birbirine bastırmak veya çiğnemek hassasiyeti artırabilir.

Kırmızının Zıt Anlamı Nedir? Kırmızının Zıt Anlamı Var mıdır?

×

Tel etkinleşince diş köklerinin çevresindeki dokular kuvvete yanıt verir. Bu yanıt bazı kişilerde ilk saatlerde hafif başlayıp ikinci güne doğru artabilir. Normal basınç yanıtı yaklaşık 4-6 saat sonra başlayabilir, 24-48. saatlerde en yüksek düzeye ulaşabilir ve kişiden kişiye değişmekle birlikte genellikle 7. günün sonunda belirgin biçimde geriler.

Ağrının günler içinde yavaşça azalması dokuların yeni basınca uyum sağladığını destekler. İlk günlerde artıp daha sonra hafifleyen ağrı ile her gün daha şiddetli hâle gelen ağrı aynı değildir. Giderek artan ağrı, braketin bir noktaya fazla yük bindirmesi, telin dokuya sürtmesi veya dişte ayrı bir sorun bulunmasıyla ilişkili olabilir.

Diş hekimi, muayene sırasında hastanın üstünde aydınlatma ayarlıyor.

Ağrının Kaynağını Ayırt Etmek

Birkaç Dişte Baskı

Ortodontik kuvvetle uyumlu ağrı aynı sıradaki veya aynı bölgedeki birkaç dişe yayılır. Isırma sırasında baskı artabilir, ancak ağrı belirli bir dişte keskin biçimde toplanmaz. Tel ayarından sonra başlayan bu hassasiyetin zaman içinde hafiflemesi beklenir.

Çiğneme sırasında zorlanma ilk günlerde görülebilir. Yumuşak yiyecekler çiğneme yükünü azaltır, buna karşın hassasiyetin beklenen sürede azalmak yerine artması, ortodontik kontrolde ele alınması gereken bir duruma işaret eder.

Tek Dişte Dokunma Ağrısı

Tek bir diş dokununca, üzerine bastırınca veya dikey yönde ısırınca belirgin ağrı veriyorsa bu durum yaygın tel hassasiyetine benzemez. Dişin çevresindeki bağ dokusu, kök bölgesi veya dişin kendisi ayrıca etkilenmiş olabilir. Telin kuvveti birkaç dişi birlikte etkilerken tek dişte yoğunlaşan ağrı o dişin ayrı incelenmesini gerektirir.

Ağrının yeri kadar nasıl ortaya çıktığı da önemlidir. Baskı ve çiğneme sırasında birkaç dişe yayılan ağrı ile yalnızca tek dişte dokunma veya dikey ısırma ile belirginleşen ağrı aynı nedene bağlanmaz.

Sıcak ve Soğuk Sonrası Süren Ağrı

Soğuk içecek, sıcak yemek veya hava temasıyla başlayan ağrı uyaran ortadan kalkınca kısa sürede bitiyorsa hassasiyet söz konusu olabilir. Sıcak ya da soğuk çekildikten sonra dakikalarca süren ağrı ise normal basınç yanıtından çok dişin iç dokusundaki bir sorunu düşündürür.

Tel ağrısı daha çok baskı ve çiğneme sırasında belirginleşir. Sıcak-soğuk sonrası uzayan ağrı, sinir ve damarları içeren diş içinin ayrıca incelenmesini gerektirebilir.

Tel Basıncının Diş Hareketine Etkisi

Daha güçlü tel basıncı dişleri mutlaka daha hızlı düzeltmez. Aşırı kuvvet, diş kökünün çevresindeki damarlara baskı yaparak dokuların dolaşımını bozabilir, diş hareketi hızlanmak yerine geçici olarak yavaşlayabilir.

Kuvvetin ne kadar sürdüğü de önemlidir. Sürekli daha güçlü kuvvetler dış kök erimesini artırabilir. Bu durum her ağrının kök erimesi anlamına geldiğini göstermez, ancak çok şiddetli ağrı, tek başına tedavinin daha hızlı ilerlediğini kanıtlamaz.

Dişi kemiğin içine doğru iten kontrolsüz kuvvetler kök ucundaki sinir ve damar demetine baskı yapabilir. Böyle bir baskı dişin canlılık testine verdiği yanıtı bozabilir ve pulpa nekrozuna yol açabilir. Ağrı bu tür bir kuvvetle birlikte ortaya çıkıyorsa yalnızca ağrı kesiciyle beklemek yerine dişin ayrıca incelenmesi gerekir.

Diş Eti Belirtileri ve Şişlik

Ağrının yanında diş etinde kabarcık, akıntı veya ağızda kötü tat varsa tel basıncı tek açıklama değildir. Bu belirtiler diş çevresinde iltihaplı bir birikimle ilişkili olabilir. Kabarcığın telin sürttüğü yerde oluşan küçük bir yara mı, yoksa diş köküne yakın bir şişlik mi olduğu muayeneyle anlaşılır.

Akıntı veya kötü tat, özellikle aynı bölgede ağrı da varsa diş hekimi değerlendirmesini gerektirir. Diş etinde görülen her kabarcık enfeksiyon anlamına gelmez, ancak ağrıyla birlikte ortaya çıkan kabarcık, akıntı ve kötü tat aynı şikâyet içinde ele alınmalıdır.

Yüzde veya ağız içinde şişlik, ateş, titreme ya da yutkunma güçlüğü varsa aynı gün diş hekimine başvurmak gerekir. Nefes alma güçlüğü ortaya çıkarsa acil yardım gerekir. Ağız tabanındaki şişlik veya yüz-boyunda hızla büyüyen şişlik de beklemeye uygun değildir, enfeksiyonun çevre dokulara ilerlediğini gösterebilir.

Göz Çevresindeki Belirtiler

Göz çevresinde şişlik veya kızarıklık, göz hareketlerinde kısıtlanma ya da görmede değişiklik diş kaynaklı enfeksiyon açısından acil değerlendirme gerektirir. Enfeksiyon göz çevresine yaklaştığında yalnızca diş telini kontrol ettirmek yeterli olmaz.

Göz hareketi bozuluyor, görme değişiyor veya şişlik göz çevresine yayılıyorsa normal ortodonti randevusunu beklemek uygun değildir. Bu belirtiler, diş ağrısının sıradan tel hassasiyetinden ayrıldığı durumlardandır.

Şişlik Varken Rahatlama

Şişlik varsa yüzün dışına kısa süreli soğuk uygulamak ağrıyı ve şişlik hissini azaltabilir. Soğuk uygulamanın cilde doğrudan temas etmemesi gerekir, bezle sarılmış soğuk bir kaynak ciltte tahriş riskini azaltır. Uzun süre kesintisiz soğuk tutmak rahatlama yerine ciltte hassasiyet oluşturabilir.

Nedeni belli olmayan şişlikte yüze sıcak uygulamak uygun değildir. Sıcak, bazı iltihaplı durumlarda kan akımını artırarak şişliği ve zonklamayı belirginleştirebilir. Şişlik sürüyorsa rahatlama sağlansa bile altta yatan neden ortadan kalkmış sayılmaz.

Ağrı Kesici Seçimi

Ağrı kesici seçimini ortodontist veya eczacıyla netleştirmek gerekir. Ortodontik ağrıda parasetamol ile ilgili seçim bu görüşmede ele alınabilir, ibuprofen gibi iltihap giderici ağrı kesicilerin düzenli kullanımı ise diş hareketini yavaşlatabilir.

Mide, böbrek veya karaciğer hastalığı, gebelik ya da başka ilaç kullanımı varsa ağrı kesici seçimi ayrıca değerlendirilir. Aynı etken maddeyi içeren birden fazla ilacın birlikte alınması da istenmeyen doz artışına yol açabilir. Bu nedenle ağrının şiddeti kadar kullanılan ilaçların içeriği ve mevcut sağlık durumu da önem taşır.

Şişmiş yanağına soğuk uygulayan kişi

Ne Zaman Diş Hekimine Başvurmalı?

Ağrının yeri, niteliği ve zaman içindeki değişimi başvuru kararını belirler. Birkaç dişte hissedilen baskı giderek azalırken tek dişte toplanan, dokununca artan veya sıcak-soğuk sonrası uzayan ağrı farklı bir değerlendirme gerektirir.

Aşağıdaki belirtiler telin, braketin veya dişin ayrıca incelenmesini gerektirir:

• Günler içinde giderek şiddetlenen ağrı
• Beklenen sürede belirgin biçimde azalmayan hassasiyet
• Tek bir dişte yoğunlaşan ağrı
• Dokununca veya dikey yönde ısırınca artan ağrı
• Diş etinde kabarcık, akıntı veya ağızda kötü tat
• Braketin ya da telin tek bir noktaya keskin baskı yapması
• Şişlik, ateş, titreme veya yutkunma güçlüğü

Ağrının giderek azalması normal uyum sürecini destekler, şiddetlenmesi ise telin, braketin veya dişin ayrıca değerlendirilmesini gerektirir. Göz çevresindeki şişlik, göz hareketlerinde kısıtlanma, görme değişikliği veya nefes alma güçlüğü bu değerlendirmeyi acil hâle getirir.

Bu yazıya tepkin ne?

0 Beğendim 0 Sevdim 0 Komik 0 Vay Be 0 Üzücü 0 Sinir